PETROL PİYASASINDA DAĞITICI LİSANSI SAHİPLERİNİN BAYİ DENETİM SİSTEMİNE İLİŞKİN USUL VE ESASLAR HAKKINDA KURUL KARARI TASLAĞINA İLİŞKİN DUYURU

“Petrol Piyasasında Dağıtıcı Lisansı Sahiplerinin Bayi Denetim Sistemine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Kurul Kararı” taslağı kamuoyu görüşüne açılmıştır. Taslak metin hakkındaki görüşlerin en geç 27/04/2007 tarihi mesai saati bitimine kadar Kuruma yazılı olarak veya mskayikci@epdk.org.tr adresine e-posta aracılığıyla bildirilmesi hususu kamuoyuna duyurulur.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: 

K U R U L  K A R A R I

Karar No: ……                                                                              Karar Tarihi: …/04/2007

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun ../../2007 tarihli toplantısında, Petrol Piyasasında Dağıtıcı Lisansı Sahiplerinin Bayi Denetim Sistemine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında aşağıdaki Karar alınmıştır. 

BİRİNCİ BÖLÜM

Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar

Amaç ve Kapsam

MADDE 1- (1) Bu Karar, petrol piyasasında faaliyet gösteren dağıtıcı lisansı sahiplerinin tescilli markası altında piyasaya sunulan akaryakıta ilişkin kalite kontrol izlemesinin etkin biçimde yapılması ve bayilerinde kaçak petrol satışının önlenmesini teminen denetim sistemi kurması ve uygulamasına ilişkin usul ve esasların belirlenmesi için çıkarılmıştır.

Hukuki Dayanak

MADDE 2- (1) Bu Karar, 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu’nun 7 nci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.

Tanımlar

MADDE 3- (1) Bu Kararda geçen;

            a) Kanun: 04/12/2003 tarihli ve 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanununu,

            b) Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,

            c) Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,

            ç) Dağıtıcı: Akaryakıt dağıtım yetkisi olan ve lisansına işlenmesi halinde depolama, taşıma, ihrakiye ve madeni yağ üretimi işlemleri yapabilen sermaye şirketini,

            d) Bayi: Bayilik faaliyeti için gerekli donanıma sahip gerçek ve tüzel kişileri,

e) Bayilik: Karşılıklı yükümlülüklerin ekinde fizibilite olan bir sözleşmeye bağlanarak akaryakıt dağıtım şirketleri tarafından gerçek ve tüzel kişilere akaryakıtın kullanıcılara ikmali yetkisi verilmesi işlemini,

            f) Akaryakıt istasyonu: Dağıtıcı  veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış bayilerce ilgili mevzuata uygun (teknik, kalite ve güvenlik) olarak kurulup, bir veya farklı alt başlıktan birer akaryakıt dağıtıcısının  tescilli markası altında faaliyette bulunan  ve esas itibarıyla araçların akaryakıt,  madeni yağ, otogaz LPG, temizlik ve ihtiyarî olarak bakım ile  kullanıcıların tüplü LPG hariç diğer asgarî ihtiyaçlarını karşılayacak imkânları sunan yerleri

      g) Kaçak Petrol:

1) Kurumca belirlenen seviyede ulusal marker içermeyen akaryakıtı,

2) Yasal yollarla Türkiye'de serbest dolaşıma girdiği belgelendirilemeyen veya menşei belli olmayan petrolü ve petrol ürünlerini,

3) Kurumdan izin alınmadan; akaryakıt haricinde kalan solvent, madenî ve baz yağ, asfalt, solvent nafta ve benzeri petrol ürünlerinden elde edilen akaryakıtı ya da akaryakıta dönüştürmek maksadıyla kullanılan veya bulundurulan akaryakıt haricinde kalan solvent, madenî ve baz yağ, asfalt, solvent nafta ve benzeri petrol ürünlerini,

4) 10/7/2003 tarihli ve 4926 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanununa göre kaçak olan petrolü ve petrol ürünlerini,

5) Sıvı veya gaz halindeki hidrokarbonlarla, hidrokarbon türevi olan yakıtları nakleden boru hatlarından (her türlü üretim, iletim ve dağıtım hatları dahil) veya bunların depolarından veya kuyulardan yasalara aykırı şekilde alınan petrolü ve petrol ürünlerini

            ğ) Ulusal marker: Akaryakıta rafineri çıkışında, gümrük girişinde; sanayide yan ürün olarak veya diğer şekillerde üretilen veya tasfiye edilmiş kaçak petrolden teknik düzenlemelere uygun olan akaryakıta ticari faaliyete konu edilmeden önce eklenecek ve akaryakıtın özelliklerini bozmayacak niteliği haiz  kimyasal ürünü,

h) Dağıtıcı markeri: Dağıtıcı lisansı sahiplerince eklenen ve eklendiği akaryakıtın, dağıtıcı lisansı sahibi tüzel kişiye ait olup olmadığının tespitinde kullanılan ve ulusal marker ile etkileşime girmeyen işareti                                                                                           

            ifade eder. 

İKİNCİ BÖLÜM

Denetim Sistemine İlişkin Usul ve Esaslar

Denetim Sistemi Kurma ve Uygulama Yükümlülüğü

MADDE 4- (1)  Dağıtıcı lisansı sahipleri, tescilli markası altında piyasaya sunulan akaryakıta ilişkin kalite kontrol izlemesini etkin biçimde yapar, bayilerinde kaçak petrol satışının yapılmasını önleyen teknolojik yöntemleri de içeren bir denetim sistemi kurar ve uygular. Bu kapsamda dağıtıcı lisansı sahibi:

a) Bayilerine ikmal edilen akaryakıta dağıtıcı markeri ekler ve yapılan denetimlerde yeterli şart ve miktarda dağıtıcı markeri içermeyen akaryakıt satan bayi hakkında tutanak tutar ve Kurumu derhal bilgilendirir.

b) Akaryakıt dolum tesisinden  yapılan her yeni akaryakıt ikmali sonrasında bayilerine satış yapılan tanklardan numune alır. Alınan numuneyi, bayilere teslim edilecek akaryakıt ürününe ait bayi numunesi ve şahit numune ile bağımsız gözetim firması nezaretinde eşleştirir. Numuneler ve taşıma aracının dolum ve boşaltım ünitelerini mühürleyerek kayıt altına alır ve tutanak düzenler. Tutanağın bir kopyasını mühür numaraları işlenmiş satış belgesine ekleyerek bayi numunesi ile birlikte ilgili bayiye iletilmek üzere, bir kopyasını ise şahit numune ile birlikte bağımsız gözetim firmasına teslim eder. Kurum tarafından istenmesi halinde ulusal marker kontrolü yapmak üzere yetkili denetim personelince şahit numuneden yeterli miktarda numune alınmasını sağlar.

c) Akaryakıt istasyonlarında stok hareketleri ve akaryakıt alım satım işlemlerinin elektronik ortamda, anında ve kesintisiz olarak izlenebilmesine yönelik bir istasyon otomasyon sistemi kurar. Merkez bağlantısı olan istasyon otomasyon sistemi ile bayilerindeki akaryakıt alım satım hareketlerini günlük olarak izler ve raporlar. Kayıt dışı ikmal ve satış tespit edilmesi halinde anında müdahale eder ve Kurumu derhal bilgilendirir.

ç) Bayilerin, üç aylık dönemler itibarıyla ürün stok ve alım satım mutabakat raporları oluşturmasını sağlar.

d) Kendi taşıma araçları ile bayilere doğrudan yapılan akaryakıt ikmallerinde uydu izleme sistemlerini kurar, taşıma araçlarının akaryakıt teslim, dolum ve boşaltım sürelerine ait hareketlerini kontrol eder ve raporlar.

e) Bayilerinin akaryakıt istasyonlarında kendi marka ve logosunun yer aldığı ilan panosu bulunmasını ve istasyonda satışa sunulan tüm akaryakıt türlerinin resmi isimleri ile güncel fiyatlarının ilan panosunda ve pompalarda gösterilmesini sağlar.

f) Tahsis edeceği kalite kontrol araçları ve kalite kontrol uzmanları vasıtasıyla periyodik olarak akaryakıt bayilerindeki tesisleri denetler ve şirket markeri, tank, pompa bakım ayarları ve  kalibrasyonu, tesiste tağşiş ve/veya hile amaçlı akaryakıta katılabilecek ürünlerin bulunup bulunmadığı kontrollerini yapar.

g) İhbar ve şikayet üzerine alınan numuneler hariç olmak üzere her üç ayda en az bir defa bayisine ait tesiste ikmal edilen her bir akaryakıt türünden numune alır ve bu numuneleri akredite laboratuvarda analiz ettirir.

ğ) Kendilerine iletilen ihbar ve şikayetler üzerine ihbar ve şikayetin geliş tarihinden itibaren en geç 3 gün içerisinde ihbar veya şikayete konu hususların niteliğine uygun denetim yapar.  

h) Bayilik sözleşmesinin imza tarihinden itibaren en geç altı ay içerinde akaryakıt istasyonundaki kurumsal kimlik çalışmalarını tamamlar.

ı) Bayilerinin faaliyetlerine ilişkin tüketici ihbar ve şikayetleri için ücretsiz telefon numarası, elektronik posta adresi ve yazışma adresi tahsis ettirilmesini ve bu bilgilere ilişkin levha ve çıkartmaların  bayilerine ait tesislerde tüketiciler tarafından rahatlıkla görülebilecek şekilde asılmasını sağlar.

i) Bayilerinin ilgili mevzuat ile öngörülen yükümlülükleri yerine getirip getirmediğini kontrol eder.

j) Yapılan denetimlerde aykırılıklar bulunması halinde düzenlenen form ve her türlü belgeyi Kuruma gönderir.

            k) Kaçak petrol bulundurduğu, sattığı veya satışa arz ettiği tespit edilen bayinin ikmal taleplerini bu konudaki inceleme sonuçlanana kadar yerine getirmez.

(2) Dağıtıcı lisansı sahipleri yukarıda belirtilenlere ilaveten akaryakıt bayilerinin denetimine yönelik başka tedbirler alabilir.

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

Yürürlük ve Yürütme

Yürürlük

MADDE 5- (1) Bu Kararın 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (c), (d) ve (f) bentleri 01/01/2008 tarihinde, diğer hükümleri yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme

MADDE 6- (1) Bu Karar hükümlerini Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanı yürütür.