Ege, İnönü ve Karadeniz Teknik Üniversitelerinin saygıdeğer rektörleri,

Değerli basın mensupları,

Türkiye petrol piyasasının önemli bir değişim ve gelişim süreci yaşadığı bir dönemde bu gelişimi daha üst noktalara taşıyacak bir çalışmanın ilk imzalarını atmak üzere bugün burada toplanmış bulunuyoruz.

Son iki yılda petrol piyasasının gerek düzenlenmesi gerekse denetlenmesi konusunda önemli mesafeler kat ettiğimiz malumunuzdur.

Bu süreçte piyasada kanun hakimiyetini tesis etmek ve kural dışı davrananları bu önemli sektörün dışına itmek için etkin bir denetim altyapısı kurmamız gerekiyordu.

Böylesi etkin bir sistemin birkaç önemli ayağı vardır.

Bunlar kanuni düzenlemeler, yetkiler, yetişmiş, bilgili denetim elemanları, bu elamanların ihtiyaç duyduğu her türlü teknik ekipman ile laboratuar altyapısı olarak sıralanabilir.

Bugüne kadar bu sistemin her halkası tesis edilmiş durumdadır ve bugün zincirin son halkası artan ihtiyaçlar çerçevesinde daha da güçlendirilmektedir.

Bu denetim sisteminin nasıl tesis edildiğini madde madde hatırlayalım.

Evvela, Petrol Piyasası Kanunu’nun yürürlüğe girmesi ve ardından bu kanuna kaçak akaryakıtla mücadele kapsamında yapılan önemli ilaveler ile yasal altyapı tesis edildi. Böylece lisanslandırma, ulusal marker gibi araçlara kaçak akaryakıtın yakalanması ve tasfiyesi gibi bazı düzenlemeler ve daha da ağırlaştırılmış yaptırımlar eklendi.

Sektörel denetim sisteminin insan kaynağı ihtiyacı, Kurumumuz, İçişleri ve Sanayi Bakanlığa mensuplarından karşılanmaya başlandı. Piyasa denetimleri konusunda ilgili personel TÜBİTAK’ta eğitim gördüler ve sertifikalarını aldılar.

Ardından, TÜBİTAK tarafından ulusal marker ve kontrol cihazları 1 yıl gibi kısa bir zamanda ve başarı ile geliştirildi.

Sonraki aşamada, denetim personeline kontrol cihazları dağıtıldı, 232 adet kara taşıtı ise bu ay içinde ilgili kurumlara teslim edilecek.

Böylece 2 yılın sonunda denetim sisteminin her aşaması tesis edilmiş ve geliştirilmiştir.

Böylesi bir sistemle ve bu kadar geniş yetkiler, kadrolar ve teknik ekipmanla yola çıkarken bazı hususlara dikkat edilmesi gerekmektedir. Bu hususların başında, denetimler sonucunda kural dışı davrananlara karşı hapis ve yüklü para cezaları gibi ağır yaptırımlar uygularken herhangi bir yanlışa düşmemek ve bu amaçlarla kesin delillere, kanaatlere ve sonuçlara sahip olmak gelmektedir.

İşte bu bağlamda, bir kişinin teknik düzenlemelere uygun olmayan ve kaçak akaryakıt satıp satmadığını anlayabilmek için denetimler sırasında alınan numunelerin çok sağlıklı bir şekilde analiz edilmesi gerekmektedir. Kurumumuzun teknik düzenlemelerine göre ise numunelerin analizi, ilgili  kuruluşlar tarafından akredite edilmiş sabit ve gezici laboratuarlar vasıtasıyla yapılabilmektedir.

Halbuki ülkemizde yeterli sayıda bölgesel akredite laboratuar bulunmaması nedeniyle denetimler esnasında alınan akaryakıt numunelerinin bu laboratuarlara ulaştırılması sırasında bazı sıkıntılar yaşanabilmekte, dolayısıyla analiz sonuçları gecikebilmektedir.

Ülkemizin her tarafında 7 gün, 24 saat denetim yapılıyor ve yapılacak olması bu denetimler sırasında alınan numunelerin en kısa sürede ilgili laboratuarlara ulaştırılmasını ve ivedi ve sağlıklı bir şekilde analiz edilmesini gerektirmektedir.

Ayrıca petrol piyasasının sürekli geliştiği, ticaretin ve ithalatın arttığı dikkate alındığında sektörün de test ve analizler açısından da etkin çalışan bir laboratuar altyapısına ihtiyaç vardır.

İşte bugün tüm bu gereksinimler ve çalışmalarımız sonucunda Kurul olarak 3 bölgede laboratuar kurulmasına karar verdik.

Bu kapsamda  tüm üniversitelerle yazışmalarımız, görüşmelerimiz oldu. Laboratuar kurulacak bölgeler tespit edilirken şehirlerin akaryakıt bayi yoğunluğu, bölgelerin mevcut laboratuarlara uzaklığı, gümrüklerin bulunması gibi bir çok etken göz önünde bulundurulmuştur.

Tüm bu çalışmalar sonucunda gelinen aşamada, Ege, Malatya İnönü ve Karadeniz Teknik Üniversitesi ile akredite laboratuarlar kurulması ve akaryakıt ürünlerinin analizlerinin yapılmasına ilişkin protokolleri huzurlarınızda imzalayacağız.

Bu protokoller çerçevesinde Kurum olarak her bir üniversitemize yaklaşık 2 milyon Yeni Türk Lirası olmak üzere toplam 6 milyon Yeni Türk Lirası kaynak aktaracağız. Üniversitelerimiz bu kaynaklar aktarıldıktan en geç 18 ay içinde laboratuarlar için gerekli tüm cihaz ve ekipmanları temin ederek Türk Akreditasyon Kurumu’na gerekli akreditasyonu yaptıracaklar.

Üstelik bu akreditasyonlar tüm deneyler bazında ve uluslararası kriterlere göre yapılacak. Laboratuar faaliyetlerinin yürütülmesi için gereken teknik ve idari personel ile laboratuar ve ofis mekanları ise üniversiteler tarafından temin edilecek.

Böylece bu laboratuarlarda en az 10 yıl boyunca petrol piyasası denetimleri için gereken test ve analizler yapılacaktır.

Bu analizler numunenin özellikleri değişime uğramadan teslim alma tarihinden itibaren en geç 10 iş günü içerisinde sonuçlandırılacak ve bu sonuçlar da 3 aylık periyotlar halinde Kurumumuza rapor halinde sunulacaktır. Bu laboratuarlar bilhassa önümüzdeki dönemde hız vereceğimiz ulusal marker denetimlerimizin de çok önemli bir ayağını oluşturacaktır.

İnanıyorum ki, ülkemizin önemli 3 üniversitesi ile böylesi bir işbirliği protokolü imzalanmış olması sektörümüze olduğu kadar bu bilimsel kurumlara da değerli bilimsel ve ekonomik katkılar sağlayacaktır. Üniversitelerimizdeki akademik personelin bilimsel araştırmaları için bir imkan sunulmaktadır.

Bugün bu protokollere imza atarken petrol piyasasının daha sağlıklı ve rekabetçi şekilde gelişimi için de önemli bir adım attığımızı düşünüyorum.

Sayın rektörlerimizin nezdinde Ege, Karadeniz Teknik ve İnönü üniversitelerin yöneticilerine, çalışanlarına ve tabii Kurum personelimize gösterdikleri yapıcı işbirliği ve çabalarından dolayı teşekkür ediyor hepinize saygılarımı sunuyorum