LPG üreticileri,
1979 yılında yokluk ve kuyrukların baskısı altında ezilen iktidardaki üçüncü
Ecevit Hükümeti'ni köşeye sıkıştırarak, bazı ayrıcalıklar koparmayı başardı. 15
Mart 1979 tarihinde Bakanlar Kurulu'nun aldığı karar sonucunda, Aygaz'dan
İpragaz'a, Milangaz'dan Likitgaz'a kadar tüpgaz üreten tüm firmalar,
tüketicilerin sırtından faizsiz kredi kullanma ayrıcalığına kavuştular.
Aradan 20 yıl geçti. İktidarda yine Ecevit Hükümeti
var... Yeni hükümeti kurma görevi de yine onda... Artık, 20 yıl önceki yağ,
benzin, mazot ve tüpgazda yaşanan yokluk ve kuyrukların hiçbiri yok. Aksine
firmalar, ürettiğini satamamanın kaygısını taşıyor.
FAİZSİZ
KREDİ
Tüm bunlara rağmen tüpgaz üreticileri, başka hiçbir
sektör ve kuruluşa tanınmayan bu ayrıcalık sayesinde 20 yıldır başta Bülent
Ecevit olmak üzere tüm iktidarları uyutmayı başardı. Yokluk ve kuyruklar
döneminde elde ettikleri ayrıcalığı, varlık ve bolluk dönemlerinde de bir güzel
kullanmayı bildi. Depozito adı altında topladığı paraları, faizsiz kredi olarak
yıllardır kullandı.
Tüpgazcılar, topladıkları bu paraları geri öderken
ilk sattıkları günkü bedel üzerinden ödeme yapıyor. Yıllar önce 300-500 bin lira
ödenerek alınan bir tüp, bugün geri verilirken aradan yıllar geçmesine rağmen,
yine o günkü bedel üzerinden ödeme yapıyorlar. Bu da, makbuzu saklamak
kaydıyla... Şayet makbuz saklanmamışsa, o zaman ödenecek bedeli belirlemek
tüpgaz firmalarının insafına kalıyor.
Çünkü, üçüncü Ecevit Hükümeti, 15 Mart 1979
tarihinde bir karar alıyor. MD 3.12.6 sayılı bu kararda, ‘‘Sıvılaştırılmış
petrol gazını ilk defa kullanmaya başlayan ve elinde boş tüp bulunmayan
tüketicilerden makbuz karşılığında bir defaya mahsus olmak üzere tüp depozitosu
alınır’’ diyor. Kararda ayrıca, tüketicinin tüpü geri vermek istediğinde ibraz
edeceği makbuzdaki meblağın kendisine aynen ödeneceği de yer alıyor.
ELEKTRİKTE
BİLE YOK
Tüpgaz firmalarına
tanınan bu ayrıcalıktan TEDAŞ, İSKİ, İGDAŞ gibi kamu kurum ve kuruluşları bile
yararlanamıyor. Bu kamu kuruluşları, depozito bedellerini abonelerine geri
öderken güncelleştirmek zorunda kalıyor. Buna rağmen tüpgaz firmaları, 20 yıl
önce kopardıkları ayrıcalık sayesinde, müşterilerinden aldıkları depozito
bedellerini geri öderken güncelleştirmek bir yana, şayet makbuzu saklanmamışsa
bayilerinin insafına bırakıyor.
Oysa,
Milangaz dışında yeni bir tüp alınırken depozito bedeli olarak olarak 3 milyon
lira ödemek gerekiyor. Yani, tüp bayileri 300-500 bin liraya aldıkları tüpleri,
bir başkasına 3 milyon liraya satıyor. Aradaki fark, tüpgaz firmalarının cebine
kalıyor. Milangaz ise uygulamaya koyduğu son promosyon kampanyasında tüp
depozito bedelini 900 bin liraya düşürdü.
20 YILLIK
AYRICALIK
Engin Şen de yıllardır tüpgaz bayilerine faizsiz kredi kullandırmaktan rahatsız
olan okuyucularımızdan... Şen, bundan yıllar önce aldığı İpragaz marka LPG
tüpünü iade etmek istedi. İade etmek için götürdüğü İpragaz bayii tüpü 1 milyon
liradan alacağını söyledi. Oysa, bayiler tüpü satarken depozito bedeli olarak 3
milyon liraya yakın bedel istiyorlar.
Arkadaşımız Fadime Çoban, Şen'in şikayetiyle ilgili olarak İpragaz
yetkilileri ile görüştü. Tüp depozitosunun, depozitonun ilk ödendiği bedel
üzerinden iade edildiğini belirten yetkililer, ‘‘Bu uygulamayı 1979 yılında
alınan Bakanlar Kurulu Kararı'na göre yapıyoruz. Buna göre de depozito ilk
ödendiği bedel üzerinden geri veriliyor. Yürürlükteki mevzuata göre de LPG
tüpleri satılmaz. Mülkiyeti marka sahibi şirkete aittir. Zaman içinde boş
tüplerin maliyeti arttığı için depozito bedeli artmış ise bu artış elinde boş
tüp bulunan eski abonelere yansıtılmaz. Ancak elinde boş tüp olmayan abone tüp
almak isterse yeni depozito bedelini ödeyerek tüp alır. Müşterimizin elinde
makbuz olmadığı içinde
bayinin vereceği depozito bedelini kabul etmek
zorunda’’ dediler.