SIVILAŞTIRILMIŞ PETROL GAZLARI (LPG) PİYASASINDA UYGULANACAK TEKNİK DÜZENLEMELER HAKKINDA YÖNETMELİK

(TASLAK)

Birinci Kısım

Genel Hükümler

Birinci Bölüm

Amaç, Kapsam, Dayanak, Tanımlar

            Amaç

            Madde 1 – (1) Bu yönetmeliğin amacı, sıvılaştırılmış petrol gazları (LPG) piyasasına ilişkin faaliyetlerin, bu faaliyetlerin yürütüldüğü tesislerin ve piyasaya arz olunan ürünlerin teknik düzenlemelere ve standartlara uygunluğuna ilişkin usul ve esasların belirlenmesidir.

Kapsam

            Madde 2 – (1) Bu Yönetmelik; 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun esas alınarak LPG piyasasına ilişkin faaliyetlerin, bu faaliyetlerin yürütüldüğü tesislerin ve piyasaya sunulan ürünlerin teknik düzenlemelere ve standartlara uygunluğuna ilişkin esasları kapsar.

Dayanak

            Madde 3 – (1) Bu yönetmelik, 02.03.2005 tarihli ve 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’a dayanılarak hazırlanmıştır.

            Tanımlar

            Madde 4 – (1) Bu yönetmelikte geçen;

a)      Kanun: 02.03.2005 tarihli ve 5307 sayılı Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG) Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunu,

b)      Kurum: Enerji Piyasası Düzenleme Kurumunu,

c)      Kurul: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunu,

d)      Başkan: Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu Başkanını,

e)      Sıvılaştırılmış petrol gazları (LPG): Petrol ya da doğal gazdan elde edilerek basınç altında sıvılaştırılan, esas itibariyle propan, propen, bütan, büten ve izomerleri gibi hidrokarbonları veya bunların karışımını,

f)        Ürün: Sıvılaştırılmış petrol gazlarının (LPG) yanı sıra, bu yönetmelik kapsamına giren tüm LPG piyasası faaliyetlerine konu olan tüm malzeme ve ekipmanı,

g)      Dağıtım: LPG’nin, tüplü ve otogaz olarak kullanıcılara ve bayilere; dökme olarak kullanıcılara satış ve ikmal faaliyetlerinin bütününü,

h)      Depolama: LPG dağıtıcılarının veya kullanıcılarının stok ihtiyaçlarını karşılamak üzere kendilerine ait veya yapılan sözleşmeler gereği kullanım hakkına sahip  bulundukları ve LPG’nin teknik düzenlemelere  uygun olarak depolanmasını sağlayan tesisler ile buralarda yürütülen iş ve işlemleri,

i)        Taşıma: Sıvılaştırılmış Petrol Gazlarının teknik düzenlemelere uygun karayolu, denizyolu, demiryolu araçları ya da boru hatları ile naklini,

j)        Dolum tesisi: LPG’nin, dağıtıcının tescilli markası ve amblemini taşıyan, teknik düzenlemelere uygun tüplere veya sözleşme ile diğer bir dağıtıcının tescilli markası ve amblemini taşıyan, teknik düzenlemelere uygun tüplere ya da otogaz ve dökme olarak taşıma araçlarına doldurulduğu, boşaltıldığı, depolandığı, teknik düzenlemelere göre kurulan ve çalışan, dağıtıcıya ait tesisi,

k)     Otogaz LPG faaliyeti: Yakıt olarak kullanılmak üzere akaryakıt ve otogaz istasyonlarında araçlara LPG ikmali işlemini,

l)        Otogaz istasyonu: Dağıtıcı  veya bunlarla tek elden satış sözleşmesi yapmış bayilerce ilgili teknik düzenleme ve mevzuata uygun (teknik, kalite ve emniyet) olarak kurulup, dağıtıcının  tescilli markası ve amblemi altında faaliyette bulunan  ve esas itibarıyla motorlu araçların otogaz LPG, madeni yağ, temizlik ve ihtiyarî olarak bakım ile kullanıcıların, tüplü ve dökme LPG hariç, diğer asgarî ihtiyaçlarını karşılayacak imkânları sunan akaryakıt istasyonu içinde veya müstakil olarak hizmet veren tesisleri,

m)    Dağıtıcı: LPG dağıtım yetkisi olan ve lisanslarına işlenmesi halinde depolama, dolum, taşıma işlemleri yapabilen sermaye şirketini,

n)      Dökme LPG faaliyeti: LPG dağıtıcıları tarafından kullanıcıların tüplü ve otogaz LPG hariç, tüketim mahallindeki tanklarına teknik düzenlemelere uygun özel nakliye araçlarıyla LPG ikmalini,

o)     Dökme LPG kullanıcısı: Dökme LPG’yi kullanan gerçek veya tüzel kişiyi,

p)     Teknik düzenleme: LPG’nin niteliği ile LPG faaliyetlerinde kullanılan mekân, aksam ve hareketlerin tanımlanmasında TS standartları ve diğer mevzuatla getirilen düzenlemeleri,

q)      Tüplü LPG faaliyeti: Sıvılaştırılmış  petrol gazının dolum tesislerinde tüplere doldurularak mutfak, sanayi ve ticari tüpleri vasıtasıyla  piyasaya arz işlemini

            ifade eder.

İkinci Bölüm

Standartlar ve Teknik Düzenlemeler, Ölçüm Birimleri

            Standartlar ve Teknik Düzenlemeler

            Madde 5 – (1) Piyasa faaliyetlerinin gerçekleştirileceği tüm tesislerin ve donanımın tasarımı, inşaatı, montajı, işletmesi, muayenesi, test ve kontrolü, tamiri, bakımı ve onarımı ile tankların hurdaya ayrılmasında asgari emniyetin sağlanması amacıyla, öncelik sırasıyla TS, EN ve ISO standartlarına uyulması zorunludur. Standardı bulunmayan malzeme ve donanım için ulusal ya da uluslararası kalite uygunluk belgesine sahip olma şartı aranır.

(2) Üretim de dâhil olmak üzere;

a)      Sıvılaştırılmış Petrol Gazları (LPG),

b)      LPG depolama tankları ile deniz, boru, kara bağlantı ve aktarma elemanları ile aksesuarları,

c)      LPG tüpleri, tesisatı, bağlantı malzemeleri ve aksesuarları, tüplerin muayene, tamir ve bakımı, dolumu, taşınması, depolanması, dağıtımı ve kullanımı ile imhası,

d)      LPG’nin boru hatları, karayolu ve demiryolu tankerleri ile taşınması,

e)      LPG kamyon tanker tankları ve aksesuarları,

f)        Her türlü tankın muayene, tamir ve bakımı, dolumu,

g)      Otogaz araç tankları ve dönüşüm kitleri,

h)      Araç tanklarının montajı ve muayenesi,

i)        Otogaz istasyonları,

j)        Sıvılaştırılmış petrol gazları (LPG) ile ilgili her türlü emtia

ile ilgili olarak TS, EN veya ISO standartları, Kurum tarafından çıkarılacak tebliğ ya da Kurul Kararı ile teknik düzenleme haline getirilir.

(3) Bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan tüm ürünler için yetkili bakanlık ve kuruluşlarca yayınlanmış olan yönetmelik ve tebliğlerle zorunlu kılınmış olan onayların alınması zorunludur.

(4) Standardı bulunmayan emtianın tabi olacağı teknik düzenlemeler Kurum tarafından çıkarılacak tebliğ ya da Kurul Kararları ile belirlenir.

Ölçüm Birimleri

Madde 6 – (1) LPG teslimatı,

a)       Dökme olarak kullanıcılara ve otogaz olarak Otogaz Bayilerine doğrudan ağırlık ölçüsü üzerinden veya tanker sayaçları ile teslimatta 15 °C sıcaklığa göre düzeltilmiş standart hacim değeri üzerinden,

b)      Otogaz olarak nihai kullanıcılara LPG satışlarında 15 °C sıcaklığa göre göre düzeltilmiş litre üzerinden,

c)       Tüplü Sıvılaştırılmış Petrol Gazı satışlarında tüp adedi ve kilogram ya da tüp cinsleri üzerinden

yapılır.

Üçüncü Bölüm

Teknik Düzenlemelerden Doğan Yükümlülükler, Analizler, Analiz Raporları ve Yetkili Laboratuarlar, Ölçüm ve Ayarlar

            Lisans Sahiplerinin Teknik Düzenlemelerden Doğan Yükümlülükleri

            Madde 7 – (1) Lisans sahipleri, iştigal ettikleri faaliyetler ile ilgili olarak kalite güvence faaliyetlerini etkin olarak yürütmekle; toplum sağlığı, çevre sağlığı ile iş sağlığı ve güvenliği ilkelerine uygun davranmakla ve bu konulara ilişkin mevzuata uymakla yükümlüdür.

(2) Dağıtıcı lisansı sahipleri,

a)      Dökme LPG kullanıcıları ile tüplü LPG ve otogaz bayilerine, teknik düzenlemelere uygun LPG’yi arz etmekle,

b)      Lisansları altında bulunan dolum ve depolama tesislerinin teknik düzenlemelere uygun olarak kurulmasını temin etmekle ve bu tesislerdeki faaliyetlerini teknik düzenlemelere uygun olarak yürütmekle,

c)      LPG’nin teknik düzenlemelere uygun araçlar ile taşınmasını ve ikmalini temin etmekle,

d)      LPG ikmali yaptıkları sözleşmeli dökme LPG kullanıcıları ile otogaz bayilerinin; kullanıcı, otogaz bayii veya kendileri tarafından kurulmuş LPG tesis ve tesisatlarının ilgili teknik düzenlemelere uygunluğunu tespit etmek, periyodik kontrolleri yapmak, teknik düzenlemelere uygun olmayan tesislere LPG ikmali yapmamakla,

yükümlüdür.

(3) Depolama lisansı sahipleri, lisansları altında bulunan tesislerin teknik düzenlemelere uygun olarak kurulmasını temin etmekle ve bu tesislerdeki faaliyetlerini teknik düzenlemelere uygun olarak yürütmekle yükümlüdür.

(4) Taşıma lisansı sahipleri, faaliyetlerinin ve bu faaliyetlerinde kullanılan araç ve ekipmanın teknik düzenlemelere uygun olmasını temin etmekle yükümlüdür.

(5) LPG tüpü imalatı lisansı sahipleri tüplerini, teknik düzenlemelere uygun olarak üretmekle yükümlüdür.

(6) LPG tüpü muayenesi, tamiri ve bakımı lisansı sahipleri, faaliyetlerini teknik düzenlemelere uygun olarak yürütmekle yükümlüdür.

(7) Otogaz Bayilik Lisansı sahipleri, istasyonlarının teknik düzenlemelere uygun olarak kurulmasını temin etmek ve kullanıcılara otogaz ikmalini teknik düzenlemelere uygun olarak gerçekleştirmekle yükümlüdür.

            Lisans Kapsamı Dışındaki Faaliyetlere İlişkin Teknik Düzenlemeler

            Madde 8 – (1) Dökme LPG kullanımı için kurulacak LPG tankları ve tesisatı, teknik düzenlemelere uygun olmalıdır.

(2) Her türlü LPG tankının imalatı ile muayene ve yeterliliğinin yeniden değerlendirilmesinde teknik düzenlemelere uyulur.

(3) İlgili Türk Standardı bulunmayan tank türleri için sırasıyla EN ve ISO standartları uygulanır. Bu faaliyetlerde uyulması zorunlu standartlar ile TS, EN ya da ISO standardı bulunmayan donanıma ilişkin teknik düzenlemeler, Kurumca çıkarılacak tebliğ ya da Kurul Kararı ile belirlenir.

            (4) LPG ile ilgili her türlü emtianın üretiminde, kontrol ve bakımında, teknik düzenlemelere uyulması zorunludur.

            (5) Lisansa tabi olmayan ekipman ve faaliyetlerin tabi olacağı standartlar, Kurum tarafından yayımlanacak Tebliğ ya da Kurul Kararı ile belirlenir.

Analizler, Analiz Raporları ve Yetkili Laboratuarlar

            Madde 9 – (1) LPG numune alma işlemi ve analizleri, teknik düzenlemelere uygun olarak yapılır.

(2) Gümrük Müsteşarlığınca belirlenen ihtisas gümrüklerinden yurtiçine girişlerde, Kurumca belirlenen esaslara uygun olarak analiz yapılarak rapor düzenlenir ve bu raporlar Kuruma ibraz edilir.

(3) Yurtiçi rafinerilerde üretilen LPG numunelerinin analizi, yurtiçi ve yurtdışı akreditasyon kuruluşları tarafından akredite edilmiş laboratuarlarda yapılır. Rafinerici lisansı sahiplerinin dağıtıcı şirketlere ikmal ettiği LPG’nin niteliklerine ilişkin şartlar, Kurumca çıkarılacak Tebliğ ya da Kurul Kararı ile belirlenir.

(4) Numuneler, lisanslı dolum tesislerinde, dağıtıcı lisansı sahipleri tarafından müşteriye sevk edilecek ürünün cinsini temsil edebilecek şekilde belirlenen noktalardan teknik düzenlemelere uygun olarak alınır, analiz raporu düzenlenir.

(5) Denetim kapsamında ya da ihbar ve şikâyetler üzerine yapılacak incelemeler sonucunda yapılması gereken analizlere ilişkin usul ve esaslar Kurumca çıkarılacak tebliğ ya da Kurul Kararı ile belirlenir. Denetimler kapsamındaki tüm numune alma ve analiz işlemleri yurtiçi ve yurtdışı akreditasyon kuruluşları tarafından akredite edilmiş laboratuarlar tarafından yapılır.

(6) Numunelerde yapılacak testlerde, alınan numunelerin laboratuar analizi ile teknik düzenlenmelere uymadığı tespit edildiğinde ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.

Ölçüm ve Ayarlar

Madde 10 – (1) Lisans sahipleri,  LPG’nin temini ve satışına yönelik tesislerindeki kantar, baskül, sayaç ve dispenser vb. donanımın bakım, ayar ve muayenesini, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayar Kanununa dayanılarak çıkarılan diğer mevzuatta belirtilen usul ve esaslara uygun olarak yapmak, bu amaçla rapor tutmak ve bu raporları muhafaza etmekle yükümlüdür.

            (2) Lisans sahipleri, tesislerindeki kantar, baskül ve sayaç ayarlarının bozuk olması veya “ölçüm birimleri” maddesine aykırılık nedeniyle LPG tesliminin eksik yapıldığının tespiti halinde, tespit edilen miktar çerçevesinde talep edilecek zarar ve ziyanı ödemekle yükümlüdür. Kasıt unsurunun tespiti halinde Kanunun on altıncı ve on yedinci madde hükümleri uygulanır.

Acil Durumda Müdahale

Madde 11 – (1) Lisans sahipleri, acil durum esnasında ihtiyaç duyulacak personel, ekipman, alet ve malzemeleri hazır bulundurur ve tesislerdeki potansiyel tehlikeler ve müdahale imkanları hakkında ilgili makamlara bilgi verir. Acil durum halinde, ilgili mevzuat doğrultusunda gerekli emniyet tedbirleri alınarak lisans sahiplerince müdahalede bulunulur.

(2) Lisans sahipleri, etki alanındaki personel ve halkın tahliyesi ile diğer gerekli önlemlerin alınması için ilgili yerel makamlar ile koordinasyon sağlar.

İKİNCİ KISIM

Son Hükümler

            Yürürlük

            Madde 12 – (1) Bu yönetmelik, yayımlandığı tarihte yürürlüğe girer.

            Yürütme

            Madde 13 – (1) Bu yönetmelik hükümlerini Başkan yürütür.