Rekabet Kurumu Baskanlıgından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2005-1-148 (Ilk Inceleme)

Karar Sayısı : 06-13/150-35

Karar Tarihi : 16.2.2006

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

II. Baskan : Tuncay SONGÖR

Üyeler : Prof. Dr. Zühtü AYTAÇ, Rıfkı ÜNAL,

Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN,

Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSIN.

B. RAPORTÖRLER: Özgür BAL, Cumhur Atalay HATIPOGLU

C. BASVURUDA

BULUNAN : - Kongaz Petrol Ürünleri Pazarlama San. ve Tic. A.S.

Karahöyük Cad. Karatepe Sok. Hasanköy Mevkii

Meram/Konya

D. TARAFLAR : - Demirören LPG Grubu (Likitgaz ve Milangaz)

Tömek Köyü Mevkii Ankara Yolu 25. Km Konya

E. DOSYA KONUSU: Demirören LPG Grubu’nun (Likitgaz ve Milangaz)

hakim durumunu kötüye kullanarak 4054 sayılı Rekabetin Korunması

Hakkında Kanun’u ihlal ettigi iddiası.

F. IDDIALARIN ÖZETI: Demirören Grubu’na ait Likitgaz ve Milangaz tüplerinin

Konya merkezde maliyetin altında (yıkıcı fiyat ile) satıldıgı ve bu yolla yerel bir

firma olan Kongaz Petrol Ürünleri Pazarlama San. ve Tic. A.S.’nin pazar dısı

bırakılmak istendigi iddiası.

G. DOSYA EVRELERI: Kurum kayıtlarına 1.12.2005 tarih, 8544 sayı ile giren

sikayet üzerine yapılan inceleme sonucunda düzenlenen 8.2.2006 tarih ve

2005-1-148/II-05-ÖB sayılı Ilk Inceleme Raporu, 13.2.2006 tarih ve

REK.0.05.00.00-110/20 sayılı Baskanlık önergesi ile 06-13 sayılı Kurul

toplantısında görüsülerek karara baglanmıstır.

H. RAPORTÖRLERIN GÖRÜSÜ: Ilgili raporda; Demirören LPG Grubu’nun,

hakim durumunu kötüye kullanarak yıkıcı fiyat uygulamasında bulundugu ve bu

yolla Kongaz Petrol Ürünleri Pazarlama San. ve Tic. A.S.’yi piyasa dısında

bırakmaya çalıstıgı yönündeki iddiaların 4054 sayılı Kanun’un 40/1. maddesi

uyarınca önarastırma yapılmasını veya sorusturma açılmasını gerektirecek

nitelikte olmadıgı ifade edilmektedir.

I. INCELEME VE DEGERLENDIRME

I.1. Ilgili Pazar

Sikayet konusu islem, LPG dagıtımı ve satısına iliskindir. LPG'nin, dökmegaz,

tüpgaz ve otogaz olmak üzere üç ayrı kulanım sekli bulunmaktadır. Söz konusu

ürünler, aynı kaynaktan temin edilen homojen ürünler olmakla birlikte, kullanım

06-13/150-35

2

alanları, satıs yöntemleri ve müsteri talepleri itibarıyla tamamen farklı pazarları

olusturmaktadır. Dolayısıyla sikayetlerin konusu da dikkate alınarak, “tüplü LPG

dagıtımı pazarı” ilgili ürün pazarı olarak tespit edilmistir.

Sikayet edilen tesebbüslerin, Türkiye’nin bütününde faaliyet gösteren LPG

dagıtım sirketleri olması nedeniyle ilgili cografi pazar, “Türkiye Cumhuriyeti

sınırları” olarak belirlenmistir.

I.2. TESPITLER

Dosya mevcudu bilgilerde yer alan ve aralarında Kongaz bayilerinin de

bulundugu, tüplü LPG satısı yapan çesitli bayilerden edinilen bilgilere göre,

Konya merkezde 400’den fazla bayinin oldugu anlasılmıstır. Bunlardan yaklasık

150-160 kadarının Kongaz, 11’inin ise Demirören LPG Grubu’nun bayileri

oldugu, ayrıca, 12 kg’lık mutfak tüpünün genellikle 31-32 YTL’ye, Likitgaz ve

Milangaz tüplerinin ise 27-28 YTL fiyatla satıldıgı tespit edilmistir. 12 kg’lık tüpün

bayi için maliyetinin 26 YTL oldugu, isçi maliyetleri, evlere serviste kullanılan

nakliye masrafları ve isyeri kira giderleri gibi kalemlerin, satıs fiyatı ile tüpün alım

maliyeti arasındaki 5-6 YTL’lik kârın %75’i kadar oldugu belirlenmistir.

Dolayısıyla, piyasa fiyatından satılan 12 kg’lık bir tüpten elde edilen birim kârın

1,25 -1,50 YTL kadar oldugu anlasılmıstır.

Ayrıca, Konya’da dolum tesisi olan firmaların Kongaz, Ipragaz, Demirören Grubu

(Likitgaz, Milangaz), Ergaz ve Meram Gaz oldugu, bunlarla birlikte aralarında

Shell, BP, Aygaz ve Ipragaz’ın bulundugu 16 farklı sirketin Konya’da tüp satısı

gerçeklestirdigi belirlenmistir.

Son olarak, Konya’ya bir yıl önce gelen dogalgazın, hane halkı ve sanayi

sektöründe hızla yaygınlastıgı, son bir yıl içinde LPG satısındaki azalmanın %10

civarında oldugu anlasılmıstır.

I.3. DEGERLENDIRME

4054 sayılı Kanun kapsamında yıkıcı fiyattan söz edilebilmesi için, öncelikle

yıkıcı fiyat uygulamasında bulunan tesebbüsün hakim durumda bulunması

gerekmektedir. Konya merkezde faaliyette bulunan sirketlerin Türkiye çapında

sahip oldugu pazar payları asagıdaki tabloda gösterilmektedir:

Tablo 1- LPG Dagıtım Pazar Payları (%)

Sirketler Tüplü

Pazar

Payı

Isınma

Pazar

Payı

Sanayi

Pazar

Payı

Elektrik

Pazar

Payı

Otogaz

Pazar

Payı

Toplam

Toplam

Pazar

Payı

Aygaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Bpgaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Demirörengaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Ergaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Ipragaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Kongaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Meramgaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

Shell Gaz (…..) (…..) (…..) (…..) (…..) (……..) (…..)

06-13/150-35

3

Tablodan görüldügü üzere Demirören LPG Grubu’nun tüplü LPG pazar payının,

hakim durum tanımlaması yapmaya yetecek büyüklükte olmadıgı görülmektedir.

Cografi pazarın “Konya merkez” olarak dar tanımlanması durumunda bile,

Kongaz’ın Konya merkezde 150-160 kadar bayisinin oldugu, Demirören

Grubu’nun 11 bayi ile faaliyette bulundugu ve Kongaz’ın Konya merkezdeki tüp

satıslarının %60-65’lik bir kısmını gerçeklestirdigi göz önüne alındıgında,

Demirören LPG Grubu’nun Konya merkezde hakim durumda bulunmadıgı

anlasılmıstır.

Ayrıca Konya merkeze bir yıl önce dogalgaz gelmesi nedeniyle, mevcut sirketler

birbirleri ile rekabet etme yanında, artık dogalgaz ile de rekabet etmek

durumunda kalmıslardır.

J. SONUÇ

Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre; Demirören LPG

Grubu’nun, hakim durumunu kötüye kullanarak yıkıcı fiyat uygulamasında

bulundugu ve bu yolla Kongaz Petrol Ürünleri Pazarlama San. ve Tic. A.S.’yi

piyasa dısında bırakmaya çalıstıgı yönündeki iddiaların 4054 sayılı Kanun

kapsamında ihlal olarak degerlendirilemeyeceginden önarastırma yapılmasına

veya sorusturma açılmasına gerek olmadıgına, sikayetin reddine OYBIRLIGI ile

karar verilmistir.